Cologne Organum Treatise COLORGS Anonymous 9th-11th Thesaurus Musicarum Latinarum E Andreas Giger C Elisabeth Honn A Thomas J. Mathiesen 1997 Hans Schmid, ed., Musica et scolica enchiriadis una cum aliquibus tractatulis adiunctis, Bayerische Akademie der Wissenschaften, Veröffentlichungen der Musikhistorischen Kommission, Band 3 (Munich: Bayerische Akademie der Wissenschaften / C. H. Beck, 1981), 222–23. As a work, this treatise is in the public domain. As a raw transcription, this file is free of copyright and may be reproduced and distributed freely. Anonymous: Tractatus de organo cod. Coloniensis ORG. Colon. D-KNa W 331, 215 D-KNd LII, 177v F-VAL 337 (olim 359, 325), 54v (Fragment)

Diaphoniam seu organum constat ex diatessaron symphonia naturaliter derivari. Diatessaron autem est per quartanas regiones suavis vocum commixtio. Ergo ex hac collatione una quidem principali lege producitur, ut in quartanis locis vox voci resultet. Altera autem, ut in plerisque particulis ad finem sese voces diversae coniungant. Videlicet ubi colon in finali rectore consistit, vel in lateralibus eius, id est in subsecundo ipsius aut in supersecundo. Verum ut in finalitatibus vox ad vocem apte convenire possit, tertia quoque lex accedit: quatinus ubi colon vel commatis positio ad finalem usque rectorem descendit seu in alium ex praedictis lateralibus suis, organum inferius descendere non possit quam in illum usque sonum, qui a finali rectore fuerit subsecundus. Unde fit, ut plerumque haec lex tertia primae legi obviet et hoc obstante limite organum non semper quartanas regiones obtineat. Praeterea organum tres sibi sedes constituit, ut sit organum medium, organum superius, organum inferius. Medium vocatur organum, quod moratur circa finalem rectorem, organum superius, quod circa socialem eius superiorem, organum inferius, quod circa socialem eius inferiorem. Cum fiant singula autem organa eodem legum iure, est interdum, ubi deficientibus naturalibus spaciis tertiana et secundana etiam collatione per quaedam membra abusivum organum ponimus. Poscit autem semper organum diligenti et modesta morositate fieri, et honestissime sacris canticis adhibetur.